OOG-panel: brede steun voor waarschuwing rond nieuwe afvalstoffenheffing

ZEEWOLDE - Een ruime meerderheid van het OOG-panel vindt het terecht dat oud-wethouder Winnie Prins de gemeenteraad heeft gewezen op de gevolgen van de nieuwe afvalstoffenheffing in Zeewolde. Dat blijkt uit een online peiling onder inwoners die meedenken in de rubriek Onder Ons Gesproken van Zeewolde Actueel.

Vanaf 1 januari 2026 voert de gemeente Zeewolde een nieuw recycleplan in, waarbij inwoners deels betalen op basis van de hoeveelheid restafval die zij aanbieden. Bij dit systeem, ook wel bekend als gedifferentieerde tarifering (diftar), gaat ieder huishouden m.i.v. 2026 een vast deel (€319,90) en een variabel deel van de afvalstoffenheffing (€1,80 per storting van een afvalzak van 30 liter) betalen. De ondergrondse containers worden bovendien aangepast: de opening verkleint van 60 naar 30 liter.

Volgens Prins betaalden meerpersoonshuishoudens in 2025 € 416,- en eenpersoonshuishoudens € 324,- aan afvalstoffenheffing. Door voortaan voor ieder huishouden hetzelfde vaste bedrag te vragen, vreest zij dat alleenstaanden relatief duurder uit zijn.

Prins riep daarom tijdens de Beeldvormende Raadsavond de gemeenteraad op om “nog eens goed te kijken” naar de afvalstoffenheffing voordat de programmabegroting 2026–2029 wordt vastgesteld. Ze wil voorkomen dat de raad in december, bij het vaststellen van de belastingtarieven, volgens haar een “vrijwel onomkeerbaar besluit” neemt.

Driekwart van het OOG-panel (75%) is het ermee eens dat Prins de gemeenteraad en de verantwoordelijke wethouder wijst op de gevolgen van het nieuwe systeem. Slechts 5% vindt die waarschuwing onterecht; 20% reageerde neutraal.

Veel panelleden maken zich zorgen over de gevolgen voor eenpersoonshuishoudens. Zij wijzen erop dat alleenstaanden al relatief vaak al met hogere vaste lasten te maken hebben en nu hetzelfde vaste bedrag gaan betalen als meerpersoonshuishoudens. Meerdere deelnemers spreken van “oneerlijk” en “heel dom” dat een huishouden van één net zoveel vastrecht betaalt als bijvoorbeeld een gezin.

Ook andere groepen verdienen volgens panelleden extra aandacht. Zo noemen zij huishoudens met jonge kinderen (wegwerpluiers), ouderen en zieken die tevens gebruikmaken van incontinentiemateriaal, en mensen met een laag inkomen als risicogroepen die mogelijk onevenredig hard worden getroffen.

Veel respondenten vrezen dat betalen per zak leidt tot meer zwerfafval en illegale dumping. Zij verwijzen hiervoor naar ervaringen in andere gemeenten. De verkleining van de containeropeningen zou bovendien praktische problemen opleveren en ongewenst gedrag in de hand kunnen werken.

Over het principe achter diftar zijn de meningen verdeeld. Sommige panelleden vinden het logisch dat wie meer restafval aanbiedt, ook meer betaalt. Anderen bepleiten een systeem op basis van gewicht of het aantal personen in een huishouden, in plaats van per zak of adres. Anderen wijzen op onderzoeken en ervaringen elders waar nascheiding (machinaal scheiden) als duurzamer en gebruiksvriendelijker naar voren komt. “Omvorming is sowieso weggegooid geld. De gevolgen zijn niet goed in kaart gebracht”, aldus een deelnemer.

Uit de reacties blijkt een duidelijke oproep aan de gemeenteraad om de effecten van het recycleplan, en met name het vaste bedrag, nog eens grondig te evalueren. De gemeente stelt dat het nieuwe systeem eerlijker en milieuvriendelijker is. “Door minder restafval te verbranden, kan de gemeente kostenstijgingen beperken”, zei wethouder Bron tijdens een persbijeenkomst op 6 december. “En wie goed scheidt, kan besparen.” Voor specifieke doelgroepen, zoals inwoners met medisch afval, mensen die kwijtschelding ontvangen, en vrijwilligers die zich inzetten voor een schone leefomgeving, belooft de gemeente maatwerk.
Op 18 december neemt de gemeenteraad een definitief besluit over de afvalstoffenheffing voor 2026.

Ook meepraten met het panel? Aanmelden (vanaf 16+) kan via de link tally.so/r/n9M774 of via de onderstaande QR-code:

Bijschrift - QR code Onder Ons gesproken