Voorjaarsnota laat in de verte zeer donkere wolk zien

ZEEWOLDE - De Voorjaarsnota 2023 laat een verslechterend financieel perspectief zien voor de gemeente Zeewolde, al lijkt de impact op het eerste gezicht nog te overzien. Voor 2026 en 2027 is dat laatste bepaald nog niet het geval. Er wordt voor deze jaren een negatief saldo verwacht, omdat er een dreigende daling van de Algehele uitkering vanuit het Rijk aan staat te komen. Wethouder Winnie Prins (Financiën) maakt zich er in ieder geval flinke zorgen over. 

Met de Voorjaarsnota wordt elk jaar in juni inzicht verschaft in de ontwikkeling van de lopende begroting tot en met april en wordt vooruit gekeken naar wat bekende dan wel in te schatten ontwikkelingen betekenen voor het geheel van het lopende begrotingsjaar en de jaren erna. Het uitgangspunt bij de Voorjaarsnota is dat vooruit wordt gekeken naar de komende begrotingsjaren 2024 tot en met 2027. Ook kan het lopende begrotingsjaar 2023 worden bijgesteld door relevante ontwikkelingen. 

De bovengemiddeld stijgende prijzen hebben een forse financiële impact op de begroting van Zeewolde. Ook het onlangs afgesloten CAO-akkoord leidt tot een behoorlijk effect op de begroting. “De hiervoor gereserveerde bedragen zijn verre van voldoende om de stijging te kunnen dekken”, aldus wethouder Winnie Prins. “De CAO-stijging heeft zowel een financieel effect op het ambtelijk apparaat van Zeewolde, als op het personeel in gemeenschappelijke regelingen waarin Zeewolde deelneemt.” Toch lijkt het er volgens de portefeuillehouder Financiën op dat de gevolgen kunnen worden opgevangen. “We hebben erop geanticipeerd. Bijna alle organisaties waarmee we werken hebben met loonstijgingen te maken. Op dit moment lijkt het erop dat we ze kunnen opgevangen. Ook de uitgaven voor jeugdzorg kunnen uit bestaande middelen en de Algemene reserve worden gedekt. We hebben weliswaar meer uitgegeven, maar er is nog steeds dekking mogelijk.”

In december 2022 presenteerden B en W het collegeprogramma ‘Zeewolde in zijn kracht, samen werken aan een volwassen toekomst’. In het programma worden de doelstellingen van het college beschreven, alsmede de activiteiten die in de huidige collegeperiode 2022-2026 gepland staan. In de Voorjaarsnota 2023 worden de financiële effecten ervan voor het eerst zwart op wit gezet. Structureel is er een bedrag van € 158.000,- nodig, incidenteel in de jaren tot en met 2027 € 3.200.000,-. Prins denkt dit heel goed te kunnen verantwoorden. “Incidentele uitgaven kunnen we uit de Algemene reserve halen, zolang deze maar geen structureel karakter gaan krijgen. Positief is in ieder geval dat er twee miljoen euro is uitgetrokken voor de realisering van toekomstige woningbouwlocaties.” 

De gespannen arbeidsmarkt kan evenwel voor problemen gaan zorgen, daar de uitvoering van de taken onder druk kan komen te staan. Prins voorziet dat het effect niet alleen voelbaar is bij personeel in vaste dienst, maar ook bij inhuur van specifieke expertise. “Bijvoorbeeld als het gaat om kennis van het ruimtelijk domein, duurzaamheid, energietransitie en agrarische ontwikkelingen. Alle Nederlandse gemeenten hebben te maken met soortgelijke vraagstukken en hebben hierdoor dezelfde kennisbehoefte. Dat kan leiden tot uitvoeringsknelpunten.” Een andere donkere wolk voor het college is het bijna lege spaarpotje van het Integraal wijkbeheer. Prins moet constateren dat er voor het project Botenbuurt in Zeewolde-Noord, dat voor het voorjaar van 2024 gepland staat, onvoldoende financiële middelen zijn. “We zullen de raad in de loop van 2023 een voorstel aanbieden hoe hiermee om te gaan.”

De meeste zorgen heeft wethouder Prins echter over het onlangs uitgelekte nieuws dat de Algemene uitkering voor 2026 en 2027 flink wordt teruggeschroefd. “We hadden toezeggingen dat die val kon worden overbrugd, maar het lijkt erop dat dat toch niet gebeurt. In dat geval worden we geconfronteerd met grote tekorten. Dat zullen we na de zomer zien, als de begroting op de agenda staat. Dan moeten we nadenken hoe we de laatste twee jaren gaan afsluiten.” Prins houdt zich eraan vast dat gedeelde smart heel vaak halve smart is, de financiële strop hangt immers veel gemeenten boven het hoofd. “Binnenkort is er weer een VNG-congres. Ik ga er vanuit dat er daar een motie wordt ingediend, waarin het kabinet wordt opgeroepen zich te houden aan de afspraken voor 2026. En ook te kijken wat er voor 2027 kan worden gedaan. Zelf kunnen we incidenteel hier en daar wel wat overhouden, structureel is dat maar heel beperkt.”