Wat vinden Zeewoldenaren van… de asielopvang in ons dorp?

1 uur geleden · leestijd 3 minuten Onder ons gesproken

ZEEWOLDE – Het asielzoekerscentrum aan de Bosruiterweg is sinds september 2023 opnieuw in gebruik als opvanglocatie voor asielzoekers. Op de locatie is plaats voor maximaal 600 mensen, voornamelijk gezinnen en nareizigers.

(door Thea van Winsum en Saskia de Wijk)

Daarmee vangt Zeewolde aanzienlijk meer asielzoekers op dan de 80 opvangplekken waarmee in de Spreidingswet rekening wordt gehouden. De gemeenteraad besloot in april 2024 tot een permanente samenwerking met het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). Die samenwerking werd in november 2025 vastgelegd in een nieuwe bestuursovereenkomst voor een periode van 30 jaar.

Tegelijkertijd speelt landelijk de opgave om statushouders te laten doorstromen naar reguliere woningen, zodat opvangplekken beschikbaar blijven voor nieuwe asielzoekers. Terwijl elders in Nederland discussie bestaat over draagvlak, veiligheid en de gevolgen voor de woningmarkt, zijn er ook gemeenten waar de opvang volgens inwoners zonder noemenswaardige problemen verloopt. Het OOG-panel is gevraagd hoe zij de opvang, de besluitvorming en de gevolgen daarvan voor het dorp ervaren.

Meerderheid positief of neutraal

Van de deelnemers van het OOG-Panel kijkt 26% positief en 18% zeer positief naar de aanwezigheid van het azc. Een kwart van de respondenten staat neutraal tegenover de opvang. Zij geven vaak aan dat opvang noodzakelijk is, ook al hebben zij niet op alle onderdelen een uitgesproken mening. Daartegenover staat 23% die negatief tot zeer negatief is over de huidige situatie. Vooral zorgen over de toekomst, woningbouw en integratie spelen daarbij een rol.

Verschillende panelleden benadrukken het belang van opvang. “Deze mensen moeten toch ergens wonen”, schrijft een deelnemer. Een ander zegt: “Ik vind het een plicht vanuit medemenselijkheid dat wij asielzoekers opvangen.” Ook klinkt trots door op de manier waarop de opvang volgens sommigen verloopt. “Ik ben eigenlijk enorm trots op hoe Zeewolde dit de afgelopen jaren georganiseerd heeft. Zeewolde is een voorbeeldfunctie voor andere gemeenten in Nederland.”

Tegelijkertijd uit een deel van het panel zorgen over de omvang van de opvang en de gevolgen op langere termijn. “Er zijn er te veel voor een verantwoord draagvlak”, schrijft een respondent. Een ander vraagt zich af: “Waar gaan deze mensen uiteindelijk wonen? Er zijn geen woningen. Ook niet voor Nederlanders.”

Opvallend is dat veel reacties niet zozeer gericht zijn op de opvang zelf, maar op de manier waarop besluiten tot stand zijn gekomen. Volgens het OOG-panel voelen veel inwoners zich onvoldoende geïnformeerd over de afspraken tussen de gemeente en het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). Diverse deelnemers geven aan dat zij belangrijke besluiten pas achteraf vernamen.

“Wij vonden dit schandalig. Dit soort onderwerpen moeten ze via een enquête voorleggen aan de inwoners”, schrijft een panellid. Een ander stelt: “Het was een voldongen feit zonder inspraak van de bewoners.” Daartegenover staan ook reacties van inwoners die vinden dat informatie wel beschikbaar was. “Als mensen zeggen dat ze niet geïnformeerd zijn, dan hebben ze niks gelezen. Want er is veel info geweest.”

Verlenging bestuursovereenkomst

De overeenkomst om gedurende dertig jaar circa zeshonderd asielzoekers op te vangen roept eveneens discussie op. Veel respondenten vinden vooral de looptijd van dertig jaar moeilijk te begrijpen. “30 jaar is veel te lang. Omstandigheden kunnen wijzigen”, aldus een deelnemer. Een andere reactie luidt: “Waarom je meteen committeren aan 30 jaar, kan ook voor 10 jaar dan heroverwegen.” Tegelijkertijd zijn er inwoners die juist waarde zien in langdurige duidelijkheid en stabiliteit.

Meer opvangplaatsen

Ook de keuze van Zeewolde om meer opvangplaatsen beschikbaar te stellen dan volgens de Spreidingswet noodzakelijk is, verdeelt de meningen. Sommige deelnemers spreken hun steun uit. “Zeewolde laat zien dat opvang kan”, schrijft een respondent. Anderen vinden dat het dorp niet meer moet doen dan wettelijk wordt gevraagd en wijzen op druk op voorzieningen en de woningmarkt.

Ervaringen

Over het dagelijks functioneren van het azc lopen de ervaringen uiteen. Een aanzienlijk deel van de respondenten geeft aan weinig of niets van de opvang te merken. “Ik heb er geen last van”, is een veelgehoorde reactie. Anderen wijzen op verkeerssituaties, groepen jongeren in het dorp of zorgen over integratie. Tegelijkertijd geven inwoners die contact hebben met bewoners van het azc regelmatig een positief beeld. “Ik heb contacten met enkele mensen uit het azc en het verbreed mijn inzichten. Bovenal zie je waarom deze mensen geholpen moeten worden.”

Bij de discussie over statushouders en woningen komen opnieuw uiteenlopende opvattingen naar voren. Sommige panelleden vinden dat jongeren uit Zeewolde voorrang zouden moeten krijgen op de woningmarkt. Anderen wijzen erop dat de woningnood een breder probleem is. “Er zijn te weinig betaalbare woningen. Dat is niet de schuld van statushouders”, schrijft een respondent.

Uit de peiling komt uiteindelijk een genuanceerd beeld naar voren. De meeste deelnemers zijn niet principieel tegen opvang van asielzoekers, maar vragen wel om meer openheid, betere informatievoorziening en meer betrokkenheid van inwoners bij belangrijke keuzes. Juist op dat punt lijkt volgens de reacties ruimte voor verbetering te bestaan.