De Zuiderzeewrakken vertellen (18)
· leestijd 1 minuut AlgemeenVerspreid door de omgeving van Zeewolde liggen plekken waar scheepswrakken zijn gevonden. De wrakkenpalen zijn in eerdere columns al besproken. In deze rubriek duiken we in de verhalen achter andere vindplaatsen, met bijzondere wrakken en opmerkelijke vondsten.
ZO36
Soort: Kogge
Periode: Circa 1335-1375
Ontdekt: in 1981
Ligging: Ten westen van de Slingerweg in het Hulkestijnse Bos
In 1981 werd tijdens het graven van kavelsloten in Zuidelijk Flevoland een bijzonder scheepswrak ontdekt. Na een eerste onderzoek in 1981 werd het schip in 1983 volledig opgegraven.
Het wrak lag als een platte pannenkoek in de bodem. De stevens en zijkanten waren omgevallen, maar juist daardoor zijn veel delen van het schip goed bewaard gebleven. Onderzoekers konden daardoor de vorm en constructie nauwkeurig bestuderen. Hieruit bleek dat het om een kogge ging, het belangrijkste vrachtschip van de Hanze in de middeleeuwen.
De kogge had verschillende kenmerkende eigenschappen, zoals een platte bodem, overnaadse zijden en een stevenroer aan de achterzijde. Ook werden onderdelen gevonden die wijzen op een stevige constructie en een groot laadvermogen. In het midden van het schip werd het mastspoor aangetroffen, de plaats waar de mast stond.
Om de ouderdom van het schip te bepalen zijn jaarringmonsters van het hout onderzocht. Daaruit bleek dat een deel van het hout rond 1334 en 1335 is gekapt. Een andere partij hout dateert uit de periode 1323 tot 1326. Mogelijk is ouder hout hergebruikt of zijn later reparaties uitgevoerd. Het hout kwam waarschijnlijk uit de omgeving van Apeldoorn.
Op basis van de opgravingsgegevens is in Kampen kogge ZO36 nagebouwd door de Stichting Kamper Kogge. Deze reconstructie geeft een uniek beeld van de scheepvaart en handel in de tijd van de Hanze. De nagebouwde Kamper Kogge vaart nog altijd en is regelmatig te zien op het IJsselmeer, de Randmeren en andere historische vaarroutes.
Door: Silke van Lohuizen • Bron: Joran Smale (MaSS-database) • Foto’s: Nationaal Scheepsarcheologisch Depot, Museum Batavialand
Vrijwilligers van AWN Flevoland dragen bij aan het in kaart brengen van archeologische vondsten. Word ook lid.
Meer hierover is ook online terug te vinden op: awnflevoland.nl.
Spot jij iets dat niet klopt of heb je een aanvulling? Meld het via de links hieronder.
