Willem van de Bovenkamp verlegt grenzen met armkracht

ZEEWOLDE – Zeewoldenaar Willem van de Bovenkamp laat zich niet tegenhouden door zijn diagnose MS. Sterker nog: hij zoekt juist de grenzen op van wat mogelijk is. In 2024 voltooide hij de Vierdaagse van Nijmegen – vier dagen lang 50 kilometer per dag – en nam vervolgens deel aan de loodzware Z tot Z-tocht van 110 kilometer, beide in een handbewogen rolstoel. Alsof dat nog niet genoeg was, ging hij deze zomer de berg op in Oostenrijk tijdens de HandbikeBattle: een klim van 20 kilometer met 867 hoogtemeters. Als sporter die graag uitdaging zoekt, wil hij meer bekendheid creëren voor de sport die hem zoveel plezier geeft: handbiken.

Van Mud Masters naar MS

Zeven jaar geleden kreeg Willem (41) de diagnose multiple sclerose (MS). Tot die tijd was hij altijd sportief: waterpolo, hardlopen, fietsen, en regelmatig een Mud Masters. “Eigenlijk wilde ik dat jaar toewerken naar een Mud Masters-marathon. Ik was fit, vond ik zelf. Maar ik heb hem niet uitgelopen omdat ik ziek was – al wist ik dat toen nog niet. Een half jaar later kreeg ik de diagnose MS.”

“Dan staat je wereld letterlijk en figuurlijk even stil,” vertelt Willem. “Je moet de knop omzetten, en dat is een proces. Uiteindelijk leer je ermee omgaan: doen wat je kunt, met wat je hebt.”

Een nieuwe drive

Willem wilde blijven sporten. “Maar ja, wat doe je als je niet meer goed kunt lopen? Toen zag ik op tv Jetze Plat, paralympisch kampioen handbiken. Ik dacht: dat lijkt me wat.” Er kwam een handbike, en Willem begon te fietsen. “Ik dacht: ik stap erin en ga gewoon. Maar dat viel tegen. Je verwacht hetzelfde als met een racefiets, maar dat is niet zo. Tempo en uithoudingsvermogen zijn totaal anders. Ik haalde er niet uit wat ik wilde.”

De handbike verdween tijdelijk in de schuur. Willem ging weer waterpoloën – op lager niveau – en trainde met een personal trainer. Toch bleef hij zoeken naar een sport waarin hij zijn energie kwijt kon én die hem uitdaagde.

De Battle

Die vond hij vorig jaar, toen zijn aangetrouwde neef – werkzaam bij revalidatiecentrum Klimmendaal – hem vroeg mee te doen aan de jaarlijkse HandbikeBattle in Oostenrijk: een klim van 20 kilometer, op pure armkracht, naar de Kaunertaler gletsjer in Tirol. “Ze zochten nog een vierde man voor hun team. Dat klonk interessant.”

Samen met oud-revalidanten en revalidanten begon Willem te trainen. “Het samen fietsen gaf weer plezier. Ik ben competitief, dus het was heerlijk om me te kunnen meten met de anderen. Iedereen heeft zijn eigen beperking, maar we hebben hetzelfde doel.” De groep hield elkaar scherp. “We vroegen steeds: ‘Hoeveel heb jij deze week gefietst?’ Dat motiveerde enorm. Ik heb afgelopen jaar meer kilometers gemaakt dan in de zes jaar ervoor.”

De HandbikeBattle zelf was een onvergetelijke ervaring. “We zaten met honderd handbikers in één hotel. Het draait daar niet om wat je niet kunt, maar om wat je wél kunt. Iedereen werkt naar hetzelfde doel toe: die berg op.”

Aan de start stonden 106 deelnemers, ondersteund door buddy’s en begeleid door topsporters als Jetze Plat, Mitch Valize, Jeannette Janssen, Chantal Haenen en Tim de Vries van Team NL Paracycling. “Zij fietsten de hele dag op en neer om iedereen te motiveren. Als je er even doorheen zat, reden ze een stukje met je mee. Dat was heel bijzonder en gaf een enorme boost.”

Ontlading op de top

Wat er door hem heen ging toen hij boven kwam? “Van alles. Het is 22 kilometer bergop, echt werken. Je bent fysiek en mentaal gesloopt, maar je wilt door. Je lichaam zegt stoppen, maar je hoofd niet. En dan, als je over de finish komt… dan voel je pure trots. De sfeer daar is onbeschrijfelijk.”

Willem deed er drie uur en zes minuten over om de top te bereiken. In 2026 wil hij opnieuw meedoen – en er minstens een half uur afrijden. “Dus blijven trainen, zodat ik sterker word.”

Meer aandacht voor handbiken

Naast zijn persoonlijke doelen hoopt Willem vooral anderen te inspireren. “Handbiken is zwaar en totaal anders dan wielrennen, maar het biedt ook veel. Als er in Zeewolde meer handbikers zijn die een keertje samen willen fietsen of kennis willen delen, mogen ze me altijd bellen.”