Bij de les | Ik wil niet naar school
· leestijd 1 minuut Bij de lesWekelijkse column over het reilen en zeilen op een middelbare school en over de belevenissen in een gezin met pubers en het leven in Zeewolde.
Ik wil niet naar school
Het is misschien wel een van de meest gevreesde zinnen die je als ouder zo aan het einde van de vakantie wil horen: “Ik wil niet naar school.”
In het middelbaar onderwijs kennen we leerlingen die bij binnenkomst al zuchten alsof ze zojuist alweer aan zomervakantie toe zijn. “Ik ben echt helemaal klaar met school.” Om vervolgens tijdens de pauze opvallend energiek een broodje te eten met vriendinnen.
Maar er is een verschil tussen geen zin hebben en écht niet kunnen.
Ik denk aan een meisje van twaalf; ze gaat dit jaar naar de brugklas. Met zorg een school uitgekozen. En nu al een week lang iedere ochtend buikpijn. Tranen bij het naar bed gaan. Niet omdat ze een hekel heeft aan school of klasgenoten, maar omdat het haar bij voorbaat al overspoelt. Geluiden, drukte, onverwachte gebeurtenissen, steeds opletten. Haar moeder staat voor de vraag: toegeven en haar thuislaten, of doorzetten en haar toch naar school sturen?
Het jongetje van negen. Hij vindt school eigenlijk leuk. Maar buiten spelen gewoon zoveel leuker. Dus zodra hij zijn jas aantrekt, zegt hij: “Ik wil niet.” Niet één keer. Iedere dag. Zijn ouders zijn inmiddels ervaringsdeskundigen in het ontwarren van tranen, boosheid en een boterham die onaangeroerd weer mee naar huis gaat.
Wanneer geef je toe aan overprikkeling en wanneer help je een kind om juist door te zetten? Wanneer is thuisblijven een noodzakelijke adempauze en wanneer wordt het een vlucht waar de drempel naar school alleen maar hoger van wordt?
Als docent vind ik het spannend. Hebben mijn mentorleerlingen een fijne zomer gehad; is hun hoofd tot rust gekomen of staat hun brein op rood en gaan ze met lood in de schoenen naar school. En heb ik dat door?
Ik weet inmiddels dat het niet gaat om “aanstellen” of “gewoon doorzetten”. Dat burnout onder pubers, en zelfs onder kinderen, veel voorkomt. Want “ik wil niet naar school” betekent niet altijd: “ik heb geen zin”. En kom niet aan met “vroeger was dat er toch ook niet”. We leven in een andere, overprikkelde tijd. En dat vraagt zorg.
Al schrijvend aan mijn studieplanners voor het komende schooljaar zie ik weer hoeveel ze moeten. En dus verzin ik er bewust een paar lessen tussen met iets anders. Een keer pizza eten bij mij thuis. Een wandeling op de hei. Een spel. Dingen doen zonder cijfers. Ach, ik hoop dat het helpt.
We gaan er weer voor. Ouders, docenten en ál die kids. Op naar een jaar waarin “even stoppen” ook een optie is.
